Brak dokumentacji a odpowiedzialność karnoskarbowa

Podatnicy mają często wątpliwość, czy brak dokumentacji podatkowej wiąże się z ryzykiem innym niż oszacowanie dochodu karną stawką podatkową w wysokości 50%, ewentualnie czy należy sporządzać dokumentację, w sytuacji gdy nie ma ryzyka zakwestionowania stosowanych cen.

Co do zasady, brak dokumentacji wiąże się z zastosowaniem wyższej stawki podatku do doszacowanego dochodu, co samo w sobie jest już wystarczającą „zachętą” dla podatników do sporządzenia dokumentacji. Mogą się zdarzyć jednak takie sytuacje, że ryzyko karnej stawki podatku nie jest istotne z punktu widzenia podatnika – przykładowo kwota transakcji i ewentualnego doszacowanego dochodu jest relatywnie niska albo podatnik ma pewność, że stosowane w transakcji ceny mają charakter rynkowy. Pojawia się pytanie, czy można w takich sytuacjach nie przygotowywać dokumentacji podatkowej.

W naszej ocenie …

Limit do sporządzenia dokumentacji podatkowej dla pożyczki – kapitał czy odsetki?

Obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej obejmuje transakcje, w których „łączna kwota wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza określone progi”. Pomijając pewną niezręczność językową tego przepisu powstaje pytanie, czy w przypadku umowy pożyczki o obowiązku sporządzenia dokumentacji decyduje tylko kwota odsetek, czy również kapitału.

Z językowej wykładni wskazanego przepisu (która ma priorytet przy wykładni prawa podatkowego) wynika raczej jednoznacznie, że należy uwzględnić to zarówno odsetki, jak i kapitał. Kwota kapitału związana jest bowiem oczywiście z transakcją pożyczki i jest ona rzeczywiście płacona lub wymagalna i wynika ona z umowy. Wypełnia ona zatem dyspozycję przepisu, który mówi o „łącznej kwocie wynikającej z umowy lub rzeczywiście zapłaconej w roku podatkowym łącznej kwocie wymagalnych …

Nieodpłatne świadczenia a obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej

Transakcje, których wartość nie przekracza wskazanego w ustawie progu nie podlegają obowiązkowi udokumentowania tzw. dokumentacją podatkową. Podatnicy mają jednak wątpliwości, czy dotyczy to również sytuacji, gdy mają miejsce świadczenia nieodpłatne?

Przepisy podatkowe nakazują sporządzenie dokumentacji podatkowej, gdy wartość transakcji przekroczy określone w niej progi wartościowe. Progi te wynoszą co do zasady równowartość 30.000 euro dla transakcji o charakterze usługowym oraz 50.000 lub 100.000 euro dla transakcji „towarowych”. Transakcje, których wartość nie przekracza zatem ww. progów nie podlegają obowiązkowi dokumentacyjnemu.

W praktyce gospodarczej zdarzają się jednak sytuacje, w których strony transakcji z różnych względów rezygnują z wynagrodzenia lub odpłatności. Przykładem może być udzielenie nieoprocentowanej pożyczki podmiotowi powiązanemu, gdzie rezygnacja pożyczkodawcy z odsetek podyktowana jest chęcią wsparcia pożyczkobiorcy będącego w trudnej sytuacji …

Obowiązek sporządzenia dokumentacji transakcji z podmiotami powiązanymi – czy należy brać pod uwagę kwoty brutto czy netto?

W praktyce gospodarczej zdarzają się sytuacje, w których wartość netto transakcji z powiązanym podmiotem nie przekracza właściwego progu wskazanego w przepisach podatkowych, natomiast wartość brutto znajduje się już powyżej niego. Podatnicy często mają wówczas wątpliwości, czy powstaje obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej.

Przepisy podatkowe przewidują określone progi wartościowe dla transakcji z podmiotami powiązanymi, przekroczenie których rodzi obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej (w zależności od typu transakcji jest to 30.000 50.000 lub 100.000 euro). Ustawy o podatkach dochodowych nie wskazują jednak wprost, czy należy rozpatrywać wartości transakcji w kwocie netto czy z uwzględnieniem VAT.

Problem ten dotyczy zasadniczo transakcji krajowych – w tym przypadku bowiem na fakturze pojawia się VAT, a zatem aktualne jest pytanie, czy to właśnie kwota brutto jest tą, którą …

Jak ustalić, kiedy powstaje obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej?

Podatnicy zawierający transakcje z podmiotami powiązanymi zobowiązani są do sporządzenia dokumentacji podatkowej, jeśli wartość takich transakcji przekracza wskazane w przepisach progi. Okazuje się jednak, że weryfikacja czy dany próg został przekroczony może przysparzać podatnikom sporo wątpliwości.

Przepis art. 9a ustawy o CIT wskazuje, że podatnik jest zobowiązany do sporządzenia dokumentacji podatkowej, gdy zawiera z podmiotem powiązanym transakcje, których łączna kwota wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych świadczeń przekracza określony w ustawie limit.

W przypadku transakcji „towarowych” (tj. zakupu lub sprzedaży wyrobów czy towarów) przepis ten nie budzi wątpliwości i co do zasady analizując, czy powstaje obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej sumuje się wartość całej sprzedaży lub całych zakupów z danym podmiotem powiązanym.

Dla transakcji o …

Jak ustalić wartość transakcji na potrzeby sporządzenia dokumentacji cen transferowych?

Podatnicy zawierający transakcje z podmiotami powiązanymi zobowiązani są do sporządzenia tzw. dokumentacji podatkowej, jeśli wartość takich transakcji przekracza wskazane w przepisach progi. Dla transakcji o charakterze usługowym (a także w zakresie udostępniania wartości niematerialnych i prawnych) limit ten wynosi równowartość 30.000 euro.

W praktyce utarł się pogląd, iż próg ten należy rozpatrywać odrębnie dla każdego rodzaju usług nabywanych od tego samego podmiotu (np. odrębnie dla najmu i dla usług doradczych).

W ostatnim czasie można jednak zaobserwować zmianę podejścia sądów i organów podatkowych w tym zakresie. Zgodnie z poglądem prezentowanym coraz częściej próg kwotowy powinien być stosowany dla łącznej wartości transakcji.

Orzeczenia sądów i interpretacje podatkowe między innymi wskazują, że:

  • liczy się łączna wartość usług, gdyż usługi bez względu na to

Ważne zmiany w przepisach o cenach transferowych

Szanowni Państwo, 18 lipca weszły w życie ważne zmiany do rozporządzeń Ministra Finansów regulujących kwestie szacowania dochodów w transakcjach zawieranych przez podmioty powiązane. Zmiany mają na celu m.in. dostosowanie polskich przepisów do międzynarodowych wytycznych OECD w sprawie cen transferowych. Do najistotniejszych zmian zaliczyć należy między innymi:

  1. usunięcie zapisu o preferowanym charakterze metody porównywalnej ceny niekontrolowanej – organy podatkowe nie są już zobligowanie do stosowania w pierwszej kolejności tej metody określając dochody podatnika w transakcjach z podmiotami powiązanymi;
  2. zdefiniowanie pojęcia analizy porównywalności, doprecyzowanie czynników, jakie należy brać pod uwagę przy jej dokonywaniu oraz określenie etapów takiej analizy;
  3. wprowadzenie pojęcia usług o niskiej wartości dodanej (usługi o charakterze rutynowym, wspomagające działalność główną usługobiorcy, ogólnie bądź łatwo dostępne), a także zasad ich dokumentowania

Jakie są obowiązki podatnika w zakresie dokumentacji podatkowej

Warto zamieścić w niej argumenty odnośnie do rynkowego charakteru cen jak i zasadności zawarcia transakcji na danych warunkach

Ze współpracą w ramach powiązanych firm wiąże się zagadnienie tzw. cen transferowych. Podatnicy zawierający transakcje z podmiotami powiązanymi kapitałowo czy osobowo muszą pamiętać, iż transakcje te mogą spotkać się ze szczególnym zainteresowaniem organów podatkowych. Związane z nimi są także specjalne wymogi w zakresie raportowania. Tym niemniej umiejętne wykorzystanie przepisów z zakresu cen transferowych daje podatnikom możliwości optymalizacji podatkowej, należy jednak pamiętać o kilku istotnych kwestiach.

Podstawowa zasada

Najistotniejszą kwestią związaną z zawieraniem transakcji z powiązanymi podmiotami jest obowiązek stosowania tzw. cen rynkowych, tj. takich cen, jakie zostałyby zastosowane w transakcji zawieranej przez niepowiązane ze sobą strony. Organy podatkowe mają bowiem prawo do …